Τετάρτη, 10 Ιουλίου 2019

Τα στατιστικά στοιχεία κλιμάκωσης βαθμολογιών των Πανελλαδικών Εξετάσεων ΓΕΛ και ΕΠΑΛ 2019

Ανακοινώθηκαν σήμερα από το υπουργείο Παιδείας τα στατιστικά στοιχεία κλιμάκωσης μορίων των υποψηφίων Γενικών Λυκείων ανά ομάδα προσανατολισμού, καθώς και των Επαγγελματικών Λυκείων ανά Τομέα/Ειδικότητα.

Παρασκευή, 5 Ιουλίου 2019

ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗ ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΩΝ ΣΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ "ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ"

Για 22η συνεχή χρονιά,ανταποκρινόμενος στις αγωνίες των μαθητών μου και των γονέων τους, βρίσκομαι στο φροντιστήριο βοηθώντας στην ορθή συμπλήρωση των Μηχανογραφικών δελτίων,διαδικασία άκρως σημαντική για την περαιτέρω επαγγελματική πορεία και σταδιοδρομία των παιδιών. Συναναντήσεις κατόπιν ραντεβού πρωί-απόγευμα!!!

                  Ο Διευθυντής Σπουδών
                  Σαββίδης κ Λάζαρος
                Φιλόλογος-φροντιστής

Τρίτη, 2 Ιουλίου 2019

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι μαθητές της Γ' Λυκείου για το νέο σύστημα εισαγωγής στα ΑΕΙ


Ποια είναι τα βιβλία της Γ' Λυκείου
Πατήστε εδώ
Ποια είναι η διδακτέα-εξεταστέα ύλη της Γ' Λυκείου το επόμενο σχολικό έτος 2019-20
Πατήστε παρακάτω για να ανοίξετε  την ύλη του αντίστοιχου μαθήματος:

30 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ-ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

1.  Ποιο θα είναι το ωρολόγιο πρόγραμμα για την Α ́ Τάξη και   Β ́ Τάξη Γενικού Λυκείου
Από το σχολικό έτος 2020-2021  Α ́ Τάξη και η Β ́ Τάξη Γενικού Λυκείου αποτελούν τάξεις αποκλειστικά γενικής παιδείας, στις οποίες εφαρμόζεται πρόγραμμα μαθημάτων γενικής παιδείας τριάντα πέντε (35) συνολικά ωρών εβδομαδιαίως για τα ημερήσια και είκοσι πέντε (25) συνολικά διδακτικών ωρών εβδομαδιαίως για τα εσπερινά.
2. Για τη Γ Λυκείου;
Από το σχολικό έτος 2019-2020 θα ισχύσουν τα  εξής:
Η Γ ́ Τάξη Γενικού Λυκείου έχει μαθήματα γενικής παιδείας και προσανατολισμού τριάντα δύο (32) συνολι- κά διδακτικών ωρών εβδομαδιαίως για τα ημερήσια και είκοσι πέντε (25) συνολικά διδακτικών ωρών εβδομαδιαίως για τα εσπερινά.
Τα μαθήματα προσανατολισμού χωρίζονται σε τέσσερεις Ομάδες (Ομάδες Μαθημάτων Προσανατολισμού): Ανθρωπιστικών Σπουδών, Θετικών Σπουδών, Σπουδών Υγείας και Σπουδών Οικονομίας και Πληροφορικής.
3. Πότε θα ισχύσει για πρώτη φορά το νέο σύστημα εισαγωγής στα ΑΕΙ;
Το νέο σύστημα θα ισχύσει το 2020, δηλαδή θα το “εγκαινιάσουν” οι σημερινοί μαθητές της Β Λυκείου και τα ΑΕΙ για  το ακαδημαϊκό έτος 2020-2021, θα δεχθούν πρωτοετείς φοιτητές με το νέο σύστημα.
4. Τι θα ισχύσει για τους αποφοίτους των Εσπερινών ΓΕΛ;
Οι απόφοιτοι εσπερινού ΓΕ.Λ. εισάγονται, κατά το αμέσως επόμενο ακαδημαϊκό έτος από το σχολικό έτος αποφοίτησης, σε ποσοστό θέσεων επιπλέον του αριθμού εισακτέων, το οποίο ορίζεται με απόφαση του υπουργού Παιδείας,
5. Τα Τμήματα Ελεύθερης Πρόσβασης παραμένουν σταθερά ή μεταβάλλονται;
Τα ΤΕΠ και τα ΤΠΠΕ μεταβάλλονται κάθε ακαδημαϊκό έτος ανάλογα με τις δηλώσεις των υποψηφίων και προκύπτουν κάθε φορά.
6. Πότε οι μαθητές κάνουν τη δήλωση προτίμησης Τμημάτων;
Οι μαθητές της Β ́ Τάξης ΓΕ.Λ. που επιθυμούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους στην Τριτοβάθμια εκπαίδευση μέχρι τις 30 Ιουνίου κάθε έτους συμπληρώνουν Α ́ δήλωση προτίμησης με περιορισμένο αριθμό προτιμήσεων Τμημάτων στα οποία επιθυμούν να εισαχθούν.
7. Η προθεσμία υποβολής της δήλωσης και ο αριθμός προτιμήσεων ορίζονται με απόφαση του υπουργού Παιδείας.
Αν το σύνολο των προτιμήσεων των υποψήφιων μαθητών για ένα Τμήμα είναι μικρότερο ή ίσο με τις διαθέσιμες θέσεις του Τμήματος αυτού για τη συγκεκριμένη κατηγορία υποψηφίων, ημερήσιων και εσπερινών ΓΕ.Λ., το Τμήμα αυτό ορίζεται για την επόμενη ακαδημαϊκή χρονιά ως «Τμήμα με θέσεις ελεύθερης πρόσβασης» (ΤΕΠ) για την οικεία κατηγορία υποψηφίων και οι θέσεις που έχουν δηλωθεί δεσμεύονται προσωρινά. Τα υπόλοιπα Τμήματα, δηλαδή εκείνα στα οποία ο αριθμός των αιτήσεων υπερβαίνει τις διαθέσιμες θέσεις που διεκδικούν οι υποψήφιοι της συγκεκριμένης κατηγορίας, είναι «Τμήματα πρόσβασης με πανελλαδικές εξετάσεις» (ΤΠΠΕ) για την οικεία κατηγορία υποψηφίων.
8. Οι μαθητές που  δεν υποβάλουν την Α ́ Δήλωση ;
Όσοι μαθητές δεν υποβάλουν την Α ́ Δήλωση προτίμησης χάνουν το δικαίωμα εισαγωγής στην Τριτοβάθμια εκπαίδευση με ή χωρίς πανελλαδικές εξετάσεις για το αμέσως επόμενο ακαδημαϊκό έτος από το σχολικό έτος αποφοίτησής τους από το Λύκειο.
9. Φέτος πότε θα γίνει η Α' δήλωση;
Η Α ́ δήλωση προτίμησης ειδικά για φέτος  , δεν υποβάλλεται έως τις 30 Ιουνίου, αλλά έως τις 31 Οκτωβρίου 2019 από τους μαθητές της Γ ́ Τάξης ΓΕ.Λ.,
10. Αν ο μαθητής αλλάξει την ομάδα προσανατολισμού που έχει δηλώσει;
Αν ο μαθητής αλλάξει την ομάδα προσανατολισμού που έχει δηλώσει, σύμφωνα με όσα προβλέπονται στις κείμενες διατάξεις, χάνει τη δυνατότητα πρόσβασης στα ΤΕΠ που προέκυψαν, σύμφωνα με την Α ́ Δήλωση προτίμησης που υπέβαλε και τα οποία δεν αντιστοιχούν στην νέα ομάδα προσανατολισμού.
11. Για ποια τμήματα θα ισχύσουν οι Πανελλαδικές;
 Για τους μαθητές, στις Α ́ Δηλώσεις προτίμησης των οποίων δεν έχουν προκύψει ΤΕΠ, η εισαγωγή στην Τριτοβάθμια εκπαίδευση γίνεται μέσω πανελλαδικών εξετάσεων.
12. Πότε γίνεται η οριστική δήλωση προτίμησης τμημάτων;
Οι μαθητές στις Α ́ Δηλώσεις προτίμησης των οποίων έχει προκύψει τουλάχιστον ένα ΤΕΠ, τον Φεβρουάριο της Γ ́ Λυκείου δηλώνουν οριστικά και αμετάκλητα αν θα συμμετέχουν στις πανελλαδικές εξετάσεις ή αν επιθυμούν να εισαχθούν σε ΤΕΠ το οποίο είχαν συμπεριλάβει στην αρχική Δήλωση Α ́.
Αν ο μαθητής επιλέξει ένα από τα Τμήματα που είχε συμπεριλάβει στην αρχική Δήλωση Α ́ και χαρακτηρίστηκε ΤΕΠ, εισάγεται στο Τμήμα αυτό με μόνη προϋπόθεση την απόκτηση του απολυτηρίου της Γ ́ Λυκείου και με την επιφύλαξη της εξέτασης σε τυχόν απαιτούμενο ειδικό μάθημα ή πρακτικές δοκιμασίες.
13. Τι θα γίνει με τις θέσεις των ΤΕΠ που δεν επιλέγονται τελικά τον Φεβρουάριο;
 Οι θέσεις των ΤΕΠ που δεν επιλέγονται τελικά τον Φεβρουάριο της Γ ́ Λυκείου αποδεσμεύονται και προστίθενται στις θέσεις που διεκδικούν οι υποψήφιοι των πανελλαδικών εξετάσεων για τα Τμήματα αυτά.
Το ίδιο συμβαίνει και αν ο μαθητής δεν επιτύχει στις πρώτες επαναληπτικές απολυτήριες εξετάσεις ή δεν λάβει βαθμολογία ανώτερη της βάσης σε απαιτούμενο ειδικό μάθημα ή δεν συμμετάσχει στην πρακτική δοκιμασία.
14. Το Μηχανογραφικό;
 Οι μαθητές της Γ ́ Λυκείου που συμμετέχουν στις πανελλαδικές εξετάσεις, μετά την ολοκλήρωση των εξετάσεων και την γνωστοποίηση των βαθμών της τελικής τους επίδοσης, συμπληρώνουν το μηχανογραφικό.
Σε αυτό επιλέγουν όσα Τμήματα επιθυμούν από το επιστημονικό πεδίο στο οποίο έχουν πρόσβαση, ανεξάρτητα από τις επιλογές τους στην αρχική Α ́ Δήλωση προτίμησης.
15.Μέσω Πανελλαδικών ποιες βαθμολογίες θα προσμετρήσουν;
Για την εισαγωγή μέσω πανελλαδικών εξετάσεων ισχύουν τα εξής:
Προσμετράται σε ποσοστό ενενήντα τοις εκατό (90%) ο μέσος όρος των βαθμών στα τέσσερα (4) πανελλαδικά εξεταζόμενα μαθήματα του οικείου επιστημονικού πεδίου,   και σε ποσοστό δέκα τοις εκατό (10%) ο βαθμός του απολυτηρίου της Γ ́ Τάξης ΓΕ.Λ..
16. Αυτό θα ισχύσει και την πρώτη φορά εφαρμογής του νέου συστήματος;
Οχι κατ’ εξαίρεση,  κατά το ακαδημαϊκό έτος 2020-2021, δηλαδή του χρόνου που οι σημερινοί μαθητές  της Β Λυκείου θα “εγκαινιάσουν” το νέο σύστημα γι αυτούς θα  υπολογίζεται μόνο ο μέσος όρος των τεσσάρων (4) πανελλαδικά εξεταζόμενων μαθημάτων,
17. Η βαθμολογία στα Ειδικά Μαθήματα;
 Στα Τμήματα όπου απαιτείται η εξέταση ειδικού μαθήματος ή πρακτικής δοκιμασίας για την εισαγωγή υποψηφίων σε αυτά, λόγω της φύσης του γνωστικού αντικειμένου που θεραπεύουν, η εξέταση του ειδικού μαθήματος ή της πρακτικής δοκιμασίας γίνεται πανελλαδικά.
Σε κάθε ειδικό μάθημα ο υποψήφιος πρέπει να επιτύχει βαθμολογία τουλάχιστον ίση με το μισό της προβλεπόμενης μέγιστης δυνατής.
Για τον υπολογισμό της συνολικής βαθμολογίας, προστίθεται στην βαθμολογία, όπως έχει υπολογιστεί , η βαθμολογία που προκύπτει από το γινόμενο του βαθμού των ειδικών μαθημάτων ή πρακτικών δοκιμασιών με τον αντίστοιχο συντελεστή,
18. Τι γίνεται αν με το σύνολο της βαθμολογίας που έχει επιτύχει ο υποψήφιος μπορεί να εισαχθεί σε περισσότερες Σχολές;
Αν με το σύνολο της βαθμολογίας που έχει επιτύχει ο υποψήφιος μπορεί να εισαχθεί σε περισσότερες από μία σχολές ή τμήματα εισάγεται τελικά μόνο σε εκείνη τη σχολή ή τμήμα που προσδιόρισε στο μηχανογραφικό του με σειρά προτίμησης υψηλότερη σε σχέση με τις άλλες, σχολές ή τμήματα που έχει δηλώσει.
19. Ποια επιστημονικά πεδία θα έχουμε με το νέο σύστημα;
Τα Τμήματα των Ιδρυμάτων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης κατατάσσονται  σε τέσσερα επιστημονικά πεδία:
    1ο επιστημονικό πεδίο: ανθρωπιστικές, νομικές και κοινωνικές επιστήμες.
    2ο επιστημονικό πεδίο: θετικές και τεχνολογικές επιστήμες.
    3ο επιστημονικό πεδίο: επιστήμες υγείας και ζωής.
    4ο επιστημονικό πεδίο: επιστήμες οικονομίας και πληροφορικής.
20. Πως γίνεται η πρόσβαση των υποψηφίων  σε συγκεκριμένο επιστημονικό πεδίο;
Η πρόσβαση σε συγκεκριμένο επιστημονικό πεδίο γίνεται ανάλογα με την ομάδα προσανατολισμού που έχει επιλέξει ο κάθε μαθητής, ως εξής:
αα) Οι υποψήφιοι της ομάδας προσανατολισμού ανθρωπιστικών σπουδών έχουν πρόσβαση στις Σχολές και τα Τμήματα του πρώτου (1ου) Επιστημονικού Πεδίου και τα μαθήματα, στα οποία εξετάζονται υποχρεωτικά, είναι η Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία, τα Αρχαία Ελληνικά, η Ιστορία και η Κοινωνιολογία.
ββ) Οι υποψήφιοι της ομάδας προσανατολισμού θετικών σπουδών έχουν πρόσβαση στις Σχολές και τα Τμήματα του δεύτερου (2ου) επιστημονικού πεδίου και τα μαθήματα, στα οποία εξετάζονται υποχρεωτικά, είναι η Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία, η Φυσική, η Χημεία και τα Μαθηματικά.
γγ) Οι υποψήφιοι της ομάδας προσανατολισμού σπουδών υγείας έχουν πρόσβαση στις Σχολές και τα Τμήματα του τρίτου (3ου) επιστημονικού πεδίου και τα μαθήματα, στα οποία εξετάζονται υποχρεωτικά, είναι η Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία, η Φυσική, η Χημεία και η Βιολογία.
δδ) Οι υποψήφιοι της ομάδας προσανατολισμού σπουδών οικονομίας και πληροφορικής έχουν πρόσβαση στις σχολές και τα τμήματα του τέταρτου (4ου) επιστημονικού πεδίου και τα μαθήματα, στα οποία εξετάζονται υποχρεωτικά, είναι η Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία, τα Μαθηματικά, η Πληροφορική και η Οικονομία.»
21. Τι θα ισχύσει για τους αποφοίτους Λυκείου των παλαιότερων ετών ;
1. Οι κάτοχοι απολυτηρίου οποιουδήποτε τύπου Λυκείου ή ισότιμου απολυτηρίου άλλου σχολείου δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης που παρέχει πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, οι οποίοι επιθυμούν να διεκδικήσουν την εισαγωγή τους στις Σχολές, τα Τμήματα και τις Εισαγιγικές Κατευθύνσεις Τμημάτων των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (Α.Ε.Ι.), των Ανωτάτων Εκκλησιαστικών Ακαδημιών (Α.Ε.Α.), των Ανώτερων Σχολών Τουριστικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.Τ.Ε.) του Υπουργείου Τουρισμού, στις Σχολές των Ανωτάτων Στρατιωτικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (Α.Σ.Ε.Ι.) και Ανώτερων Στρατιωτικών Σχολών Υπαξιωματικών (Α.Σ.Σ.Υ.), των Σχολών της Αστυνομικής και Πυροσβεστικής Ακαδημίας, της Ακαδημίας Εμπορικού Ναυτικού, καθώς και των Σχολών Δοκίμων Σημαιοφόρων Λ.Σ. και Λιμενοφυλάκων για τα ακαδημαϊκά έτη που έπονται του έτους της αποφοίτησής τους από το Λύκειο μπορούν:
α) είτε, εφόσον έχουν συμμετάσχει στις πανελλαδικές εξετάσεις των ημερήσιων ΓΕ.Λ. ή ημερήσιων ΕΠΑ.Λ., να μετέχουν για την εισαγωγή τους σε ποσοστό δέκα τοις εκατό (10%) των θέσεων εισακτέων κάθε Τμήματος, Σχολής ή Εισαγωγικής Κατεύθυνσης, χωρίς νέα εξέταση, με την υποβολή μηχανογραφικού, με βάση την τελευταία συνολική βαθμολογία τους για πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Το δικαίωμα αυτό:
αα) δεν αφορά τους υποψηφίους που συμμετείχαν σε πανελλαδικές εξετάσεις, διεκδικώντας θέσεις επιπλέον του αριθμού ει- σακτέων και ββ) μπορεί να ασκηθεί το επόμενο και το μεθεπόμενο έτος του έτους τελευταίας εξέτασης στα πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα, ειδικά μαθήματα και πρακτικές δοκιμασίες για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Οι θέσεις που αντιστοιχούν στο ποσοστό του δέκα τοις εκατό (10%) του αριθμού εισακτέων κατανέμονται σε ποσοστό εξήντα τοις εκατό (60%) για όσους συμμετείχαν στις ανωτέρω εξετάσεις το αμέσως προηγούμενο έτος και σε ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%) για όσους συμμετείχαν στις ανωτέρω εξετάσεις δύο (2) έτη πριν από το έτος υποβολής μηχανογραφικού χωρίς νέα εξέταση, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο και με την επιφύλαξη ειδικών διατάξεων για την εισαγωγή σε Σχολές ή Τμήματα .
Με κοινή απόφαση του Υ- πουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, καθώς και των συναρμόδιων Υπουργών, όπου απαιτείται, καθορίζονται τα ειδικότερα ποσοστά επί του αριθμού των ει- σακτέων ανά κατηγορία ΓΕ.Λ. και ΕΠΑ.Λ.. Θέσεις του παραπάνω ποσοστού που δεν καλύπτονται μεταφέρονται στις θέσεις των υποψηφίων που συμμετέχουν στις πανελλαδικές εξετάσεις των ημερήσιων ΓΕ.Λ.,
β) είτε να συμμετέχουν, όποιο έτος επιθυμούν, στις πανελλαδικές εξετάσεις με τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις που ισχύουν για τους αποφοίτους του ημερήσιου ΓΕ.Λ.,
γ) είτε, για τους αποφοίτους ΕΠΑ.Λ, καθώς και τους κατόχους ισότιμου τίτλου Επαγγελματικού Λυκείου, και για τους αποφοίτους εσπερινών ΓΕ.Λ., να συμμετέχουν στις πανελλαδικές εξετάσεις σε ειδικό ποσοστό, με τους όρους και προϋποθέσεις που ισχύουν για την κατηγορία τους.
Οι απόφοιτοι προηγουμένων ετών που συμμετέχουν στις πανελλαδικές εξετάσεις, μετά την ολοκλήρωση των εξετάσεων και την γνωστοποίηση των βαθμών της τελι- κής τους επίδοσης, συμπληρώνουν μηχανογραφικό, όπου επιλέγουν όσα Τμήματα επιθυμούν από το επιστημονικό πεδίο στο οποίο έχουν πρόσβαση.
22. Οι απόφοιτοι παλαιότερων ετών  μπορούν  να έχουν πρόσβαση στα Τμήματα χωρίς Πανελλαδικές;
Όχι δεν έχουν δικαίωμα εισαγωγής σε Τμήματα Ελεύθερης Πρόσβασης.
23. Τι θα ισχύσει για την  αξιολόγηση  των μαθητών;
«Γενικός Μέσος Όρος»: ο Γενικός Μέσος Όρος (Γ.Μ.Ο.), για όλες τις τάξεις του Γενικού Λυκείου, προκύπτει από τον μέσο όρο των βαθμών ετήσιας επίδοσης του μαθητή όλων των γραπτώς και μη γραπτώς εξεταζόμενων μαθημάτων, με εξαίρεση το μάθημα της Φυσικής Αγωγής και εκφράζεται με προσέγγιση δεκάτου.
«Ομάδα Α ́»: περιλαμβάνει τα μαθήματα που εξετάζονται γραπτώς στις προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις.
 «Ομάδα Β ́»: περιλαμβάνει τα μαθήματα που δεν εξετάζονται γραπτώς στις προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις.
24. Πως προκύπτει η προφορική βαθμολογία τετραμήνων;
Για την αξιολόγηση του μαθητή κατά τετράμηνο ο διδάσκων συνεκτιμά:
α) τη συμμετοχή του στη διδακτική μαθησιακή διαδικασία,
β) την επιμέλεια και το ενδιαφέρον του για το συγκεκριμένο μάθημα,
γ) την επίδοσή του στις γραπτές δοκιμασίες,
δ) τις εργασίες που εκτελεί στο σχολείο ή στο σπίτι. Οι γραπτές δοκιμασίες διακρίνονται στις ολιγόλεπτες
και στις ωριαίες.
25. Τι σημαίνει ολιγόλεπτες εξετάσεις;
Οι ολιγόλεπτες γραπτές δοκιμασίες διαρκούν πέντε (5) έως δεκαπέντε (15) λεπτά, αποτελούν εναλλακτικό τρόπο εξέτασης των μαθητών στο μάθημα της ημέρας και συμπληρώνουν την αξιολόγηση μέσω προφορικών διαδικασιών.
Γίνονται χωρίς προειδοποίηση των μαθητών με τη μορφή σύντομων, ποικίλων και κατάλληλων ερωτήσεων, οι οποίες διατυπώνονται από τον διδάσκοντα. Ο αριθμός των ολιγόλεπτων γραπτών δοκιμασιών επαφίεται στην κρίση του διδάσκοντος.
26. Πότε θα γίνονται οι ωριαίες γραπτές δοκιμασίες;
Οι ωριαίες γραπτές δοκιμασίες διαρκούν μία (1) διδακτική ώρα, καλύπτουν περιορισμένης έκτασης ενότητα και γίνονται ύστερα από προειδοποίηση των μαθητών στο τελευταίο μάθημα της ενότητας.
Σε όλες τις τάξεις του Γενικού Λυκείου διενεργούνται στα μαθήματα όλων των Ομάδων δύο (2) υποχρεωτικές ωριαίες γραπτές δοκιμασίες, μία κατά τη διάρκεια του πρώτου τετραμήνου και μία κατά τη διάρκεια του δεύτε- ρου τετραμήνου, με εξαίρεση τα μαθήματα Φυσική Αγω- γή και Ερευνητικές Δημιουργικές δραστηριότητες στα οποία δεν διενεργείται καμία γραπτή δοκιμασία. Αν για λόγους αντικειμενικούς, δεν καταστεί εφικτό να πραγματοποιηθεί η ωριαία γραπτή δοκιμασία του πρώτου τετραμήνου, στο δεύτερο τετράμηνο διενεργούνται δύο (2) ωριαίες γραπτές δοκιμασίες.
Δεν επιτρέπεται να πραγματοποιούνται περισσότερες από μία ωριαίες γραπτές δοκιμασίες κατά τη διάρκεια του ημερησίου διδακτικού προγράμματος και περισσότερες από τρεις (3) κατά τη διάρκεια του εβδομαδιαίου διδακτικού προγράμματος.
27. Πότε ο καθηγητής δεν καταθέτει προφορική  βαθμολογία σε ένα μάθημα;
Για μάθημα, το οποίο, για οποιονδήποτε λόγο, διδάχθηκε λιγότερο από δέκα (10) ώρες, δεν κατατίθεται βαθμολογία, αν αποδεδειγμένα και δικαιολογημένα ο διδάσκων δεν διαθέτει επαρκή στοιχεία για την αξιολόγηση των μαθητών.
Δεν κατατίθεται βαθμολογία για τα μαθήματα των Θρησκευτικών και της Φυσικής Αγωγής για όσους μαθητές έχουν νομίμως απαλλαγεί από την παρακολούθησή τους.
28. Τι γίνεται όταν   δεν υπάρχει προφορικός βαθμός   τετραμήνου ;
Ο προφορικός βαθμός του τετραμήνου διαμορφώνεται ύστερα από τη συνεκτίμηση των υπαρχόντων στοιχείων.
Αν από την ονομαστική κατάσταση της προφορικής βαθμολογίας λείπει βαθμός μαθητή, η έλλειψη αυτή πρέπει να αιτιολογείται από τον διδάσκοντα με ενυπόγραφη σημείωσή του πάνω στην κατάσταση βαθμολογίας.
29. Πως προκύπτει ο βαθμός της  ετήσιας επίδοσης του μαθητή  κατά μάθημα;
1. α) Για τις Α ́ και Β ́ τάξεις του Γενικού Λυκείου ο βαθμός ετήσιας επίδοσης του μαθητή σε κάθε μάθημα γραπτώς εξεταζόμενο είναι ο μέσος όρος του ετήσιου προφορικού βαθμού με τον αντίστοιχο βαθμό των γραπτών εξετάσεων και εκφράζεται ως δεκαδικός με προσέγγιση δεκάτου. Για τη Γ ́ τάξη Γενικού Λυκείου ο βαθμός ετήσιας επίδοσης του μαθητή σε κάθε μάθημα γραπτώς εξεταζόμενο είναι το άθροισμα του ετήσιου προφορικού βαθμού σε ποσοστό εξήντα τοις εκατό (60%) και του βαθμού των γραπτών εξετάσεων σε ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%) και εκφράζεται ως δεκαδικός με προσέγγιση δεκάτου.
β) Για το σχολικό έτος 2018-2019 ο βαθμός ετήσιας επίδοσης για τη Γ ́ τάξη Γενικού Λυκείου υπολογίζεται ως εξής:Ο βαθμός ετήσιας επίδοσης του μαθητή σε κάθε μάθημα γραπτώς εξεταζόμενο είναι ο μέσος όρος του ετήσιου προφορικού βαθμού με τον αντίστοιχο βαθμό των γρα- πτών εξετάσεων και εκφράζεται ως δεκαδικός με προσέγγιση δεκάτου. .
2. Ο βαθμός ετήσιας επίδοσης στα μαθήματα που αποτελούν κλάδους είναι ο μέσος όρος των βαθμών των μαθημάτων-κλάδων και γράφεται ως δεκαδικός με προσέγγιση δεκάτου.
3. Για τα μαθήματα που δεν εξετάζονται γραπτώς, βαθμός ετήσιας επίδοσης είναι ο μέσος όρος των βαθμών των δύο (2) τετραμήνων.
4. Αν λείπει ένας από τους δύο (2) τετραμηνιαίους βαθμούς, ως προφορικός μέσος όρος τετραμήνου λογίζεται ο βαθμός για το άλλο τετράμηνο.
5. Αν, για οποιονδήποτε λόγο, δεν κατατεθεί βαθμολγία ενός μαθήματος σε κανένα τετράμηνο και εφόσον η φοίτηση του μαθητή κριθεί επαρκής, διενεργείται ειδική προφορική εξέταση στην ύλη του Β ́ τετραμήνου το αργότερο την επομένη ημέρα από τη λήξη των μαθημάτων του Β ́ τετραμήνου. Την εξέταση διενεργεί τριμελής επιτροπή, η οποία συγκροτείται από τον Διευθυντή του σχο- λείου. Στην επιτροπή συμμετέχουν ο Διευθυντής ως Πρόεδρος και δύο (2) καθηγητές της ίδιας ειδικότητας ή που έχουν σε ανάθεση το αντίστοιχο μάθημα. Ο μέσος όρος των βαθμών των δύο (2) καθηγητών αποτελεί τον ετήσιο προφορικό βαθμό του μαθήματος και δίνεται με προσέγγιση δεκάτου.
6. Για τους μαθητές που δεν επιτυγχάνουν τον Γενικό Μέσο Όρο προαγωγής ή απόλυσης,   και εξετάζονται στην ειδική εξεταστική περίοδο του δεύτερου δεκαπενθήμερου του Ιουνίου γραπτά ή προφορικά, βαθμός ετήσιας επίδοσης είναι ο βαθμός της εξέτασης αυτής. Το ίδιο ισχύει και για την ειδική εξεταστική περίοδο του Σεπτεμβρίου για τους μαθητές της Γ ́ τάξης του Γενικού Λυκείου που κατά την ειδική εξεταστική περίοδο του Ιουνίου δεν επιτυγχάνουν τον Γενικό Μέσο Όρο απόλυσης.
30. Ποιος είναι ο βαθμός προαγωγής ή απόλυσης (Γενικός Μέσος Όρος, Γ.Μ.Ο.);
1. Ο Γενικός Μέσος Όρος (Γ.Μ.Ο.) για όλες τις τάξεις του Γενικού Λυκείου εκφράζεται με προσέγγιση δεκάτου και προκύπτει από το μέσο όρο των βαθμών ετήσιας επίδοσης του μαθητή όλων των γραπτώς και μη γραπτώς εξεταζόμενων μαθημάτων, συμπεριλαμβανομένων όλων των μαθημάτων επιλογής που διδάχθηκαν. Εξαιρείται ο βαθμός στο μάθημα της Φυσικής Αγωγής, ο οποίος δεν συνυπολογίζεται για την εξαγωγή του Γ.Μ.Ο..
2. Για την εξαγωγή του Γ.Μ.Ο. για τους μαθητές της Γ ́ τάξης Ημερησίου Γενικού Λυκείου που διδάχτηκαν και δεύτερο μάθημα επιλογής, υπολογίζεται ο βαθμός και των δύο (2) μαθημάτων.
3. Ο βαθμός ετήσιας επίδοσης των μαθητών στο μάθη- μα της Φυσικής Αγωγής αναγράφεται στο Απολυτήριό τους ή στο οικείο αποδεικτικό, καθώς και στα υπηρεσιακά βιβλία.
Προαγωγή, απόλυση και απόρριψη μαθητών
1. Για την προαγωγή και την απόλυση των μαθητών στο Γενικό Λύκειο απαιτείται Γ.Μ.Ο. τουλάχιστον εννέα και πέντε δέκατα (9,5), ο οποίος προκύπτει από τον μέσο όρο των βαθμών ετήσιας επίδοσης του μαθητή όλων των γραπτώς και μη γραπτώς εξεταζόμενων μαθημάτων, με εξαίρεση το μάθημα της Φυσικής Αγωγής.
2. Οι μαθητές των Α ́ και Β ́ τάξεων του Γενικού Λυκείου, που δεν επιτυγχάνουν τον Γ.Μ.Ο.  9,5, παραπέμπονται το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Ιουνίου του ίδιου έτους σε ειδική εξεταστική περίοδο, για να εξεταστούν στα μαθήματα στα οποία ο βαθμός επίδοσης είναι μικρότερος από εννέα και πέντε δέκατα (9,5). Για τα μαθήματα της Ομάδας Α ́, οι εξετάσεις είναι γραπτές και διεξάγονται σύμφωνα με τη διαδικασία των προαγωγικών εξετάσεων. Ο βαθμός της εξέτασης αυτής είναι ο ετήσιος βαθμός του μαθητή στο εξεταζόμενο μάθημα. Για τα μαθήματα της Ομάδας Β ́, οι εξετάσεις είναι προφορικές. Οι μαθητές δεν αξιολογούνται στο μάθημα της Φυσικής Αγωγής.
Η προφορική εξέταση διενεργείται από τριμελή επιτροπή, η οποία συγκροτείται από τον Διευθυντή του σχολείου. Στην επιτροπή συμμετέχουν ο Διευθυντής, ως πρόεδρος, και δύο (2) καθηγητές της ίδιας ειδικότητας ή που έχουν σε ανάθεση το αντίστοιχο μάθημα. Ο μέσος όρος των βαθμών των δύο (2) καθηγητών είναι ο ετήσιος βαθμός του μαθητή στο εξεταζόμενο μάθημα.
Οι μαθητές, που κατά την ειδική εξεταστική περίοδο του Ιουνίου δεν επιτυγχάνουν τον Γ.Μ.Ο. προαγωγής, επαναλαμβάνουν τη φοίτηση.
3. α) Οι μαθητές της Γ ́ τάξης του Γενικού Λυκείου, που δεν επιτυγχάνουν τον Γ.Μ.Ο.9,5, παραπέμπονται το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Ιουνίου του ίδιου έτους σε ειδική εξεταστική περίοδο για να εξεταστούν στα μαθήματα στα οποία ο βαθμός επίδοσης είναι μικρότερος από εννέα και πέντε δέκατα (9,5). Για τα μαθήματα της Ομάδας Α ́ οι εξετάσεις είναι γραπτές και διεξάγονται σύμφωνα με τη διαδικασία των απολυτηρίων εξετάσεων. Ο βαθμός της εξέτασης αυτής είναι ο ετήσιος βαθμός του μαθητή στο εξεταζόμενο μάθημα. Για τα μαθήματα της Ομάδας Β ́ οι εξετάσεις είναι προφορικές. Οι μαθητές της Γ ́ τάξης του ΓΕΛ δεν αξιολογούνται στο μάθημα της Φυσικής Αγωγής.
Η προφορική εξέταση διενεργείται από τριμελή επιτροπή, η οποία συγκροτείται από τον Διευθυντή του σχολείου. Στην επιτροπή συμμετέχουν ο Διευθυντής, ως πρόεδρος, και δύο (2) καθηγητές της ίδιας ειδικότητας ή που έχουν σε ανάθεση το αντίστοιχο μάθημα. Ο μέσος όρος των βαθμών των δύο (2) καθηγητών είναι ο ετήσιος βαθμός του μαθητή στο εξεταζόμενο μάθημα.
β) Οι μαθητές της Γ ́ τάξης του Γενικού Λυκείου, που κατά την ειδική εξεταστική περίοδο του Ιουνίου δεν επιτυγχάνουν τον Γ.Μ.Ο. 9,5 παραπέμπονται στην ειδική εξεταστική περίοδο του Σεπτεμβρίου,  για να εξεταστούν στα μαθήματα στα οποία ο βαθμός επίδοσής τους είναι μικρότερος από εννέα και πέντε δέκατα (9,5).
Οι μαθητές, που κατά την εξεταστική περίοδο του Σεπτεμβρίου δεν επιτυγχάνουν τον Γ.Μ.Ο. απόλυσης, έχουν τις εξής δυνατότητες:
αα. να επαναλάβουν τη φοίτηση στη Γ ́ τάξη Γενικού Λυκείου,
ββ. να προσέλθουν στις απολυτήριες εξετάσεις της τελευταίας τάξης το αμέσως επόμενο ή οποιοδήποτε άλλο σχολικό έτος, χωρίς να φοιτήσουν στην αντίστοιχη τάξη. Οι μαθητές αυτοί εξετάζονται σε όλα τα γραπτώς και μη γραπτώς εξεταζόμενα μαθήματα, με εξαίρεση το μάθημα «Φυσική Αγωγή».
Για τα μαθήματα της Ομάδας Α ́ οι εξετάσεις είναι προφορικές και γραπτές.
γ) Η προφορική εξέταση διενεργείται από τριμελή επιτροπή, η οποία συγκροτείται από τον Διευθυντή του σχολείου. Στην επιτροπή συμμετέχουν ο Διευθυντής ή ο Υποδιευθυντής, ως πρόεδρος, και δύο (2) καθηγητές της ίδιας ειδικότητας ή που έχουν σε ανάθεση το αντίστοιχο μάθημα. Ο μέσος όρος των βαθμών των δύο (2) καθηγητών είναι ο ετήσιος προφορικός βαθμός του μαθητή στο εξεταζόμενο μάθημα.
δ) Οι γραπτές εξετάσεις διεξάγονται σύμφωνα με τη διαδικασία των απολυτηρίων εξετάσεων. Οι μαθητές εξετάζονται στην ίδια εξεταστέα ύλη και στα ίδια θέματα με τους υπόλοιπους μαθητές που φοιτούν στη Γ ́ τάξη Γενικού Λυκείου το συγκεκριμένο σχολικό έτος. Ο βαθμός της εξέτασης αυτής είναι ο γραπτός βαθμός του μαθητή στο εξεταζόμενο μάθημα.
Ο μέσος όρος της προφορικής και της γραπτής εξέτασης είναι ο ετήσιος βαθμός του μαθητή στο εξεταζόμενο μάθημα.
Η προφορική εξέταση προηγείται της γραπτής. Τα θέματα της προφορικής εξέτασης είναι διαφορετικά από ε- κείνα της γραπτής εξέτασης.
ε) Για τα μαθήματα της Ομάδας Β ́ οι εξετάσεις είναι προφορικές και διεξάγονται σύμφωνα με πρόγραμμα που καταρτίζεται από το σχολείο. Η προφορική εξέταση διενεργείται από τριμελή επιτροπή, η οποία συγκροτείται από τον Διευθυντή του σχολείου. Στην επιτροπή συμμετέχουν ο Διευθυντής ή ο Υποδιευθυντής ως πρόεδρος και δύο (2) καθηγητές της ίδιας ειδικότητας ή που έχουν σε ανάθεση το αντίστοιχο μάθημα.
Ο μέσος όρος των βαθμών των δύο (2) καθηγητών είναι ο ετήσιος βαθμός του μαθητή στο εξεταζόμενο μάθημα.

Τρίτη, 18 Ιουνίου 2019

ΘΕΜΑΤΑ-ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝ.ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ 18/6/2019

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ΄ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 18 ΙΟΥΝΙΟΥ 2019  -  ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ  ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5)
ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή πρόταση.
Α1. Η ισταμίνη προκαλεί:  α. μείωση της διαπερατότητας των αγγείων   β. σύσπαση των λείων μυϊκών ινών  γ. αναστολή της εκκριτικής δραστηριότητας των βλεννογόνων αδένων  δ. κανένα από τα παραπάνω. Μονάδες 5
Α2. Τα βακτήρια δεν διαθέτουν:  α. πλασμίδια  β. ριβοσώματα  γ. μεμβρανώδη οργανίδια  δ. κυτταρικό τοίχωμα.
Μονάδες 5
Α3. Τα νιτροποιητικά βακτήρια μετατρέπουν:   α. το ατμοσφαιρικό άζωτο σε νιτρικά ιόντα   β. το ατμοσφαιρικό άζωτο σε αμμωνία  γ. τα νιτρικά ιόντα σε μοριακό άζωτο   δ. την αμμωνία σε νιτρικά ιόντα.
Μονάδες 5
Α4. Με τον όρο ποικιλότητα εννοούμε:  α. τα διαφορετικά είδη οργανισμών που υπάρχουν σ’ ένα οικοσύστημα  β. τους οργανισμούς των οικοσυστημάτων που δεν φωτοσυνθέτουν  γ. τους οργανισμούς ενός οικοσυστήματος που ανήκουν στο ίδιο είδος  δ. τις σχέσεις που αναπτύσσονται μεταξύ των βιοτικών και αβιοτικών παραγόντων ενός οικοσυστήματος.  Μονάδες 5
Α5. Τα μονοτρήματα είναι θηλαστικά που:  α. είναι πρόγονοι των καγκουρώ  β. διαθέτουν πλακούντα  γ. γεννούν αυγά  δ. γεννούν μικρά. 
Μονάδες 5
 
ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ΄ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ 
ΤΕΛΟΣ 2ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ
ΘΕΜΑ Β 
Β1. Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τη σωστή αντιστοιχία καθενός όρου της Στήλης I με ένα μόνο όρο της Στήλης II (περισσεύει ένας όρος στη στήλη IΙ):   
 Στήλη Ι  Στήλη ΙΙ α. Λιπαρά οξέα 1. Ανταγωνίζονται τους παθογόνους μικροοργανισμούς και εμποδίζουν την εγκατάστασή τους στην επιφάνεια του δέρματος β. Ιντερφερόνες 2. Προκαλούν τοπικό οίδημα γ. Μη παθογόνοι μικροοργανισμοί  3. Παγίδευση και απομάκρυνση των μικροοργανισμών δ. Βλεφαριδοφόρο επιθήλιο 4. Πλέγμα πρωτεϊνικής σύστασης ε. Βλεννογόνος στομάχου 5. Διασπά το κυτταρικό τοίχωμα των βακτηρίων στ. Κεράτινη στιβάδα 6. Καταστρέφει τα περισσότερα μικρόβια που εισέρχονται με την τροφή ζ. Λυσοζύμη 7. Φραγμός στην είσοδο του μικροβίου η. Ινώδες 8. Παράγονται από κύτταρα προσβεβλημένα από ιό   9. Δυσμενές χημικό περιβάλλον για τα μικρόβια. 
Μονάδες 8 
Β2. Σύμφωνα με τη σύγχρονη σύνθεση για την εξέλιξη, να αναφέρετε τους παράγοντες που διαμορφώνουν την εξελικτική πορεία.  Μονάδες 3 
Β3. Να περιγράψετε τις τέσσερις βασικές παρατηρήσεις στις οποίες βασίζεται η θεωρία της φυσικής επιλογής. Μονάδες 8
Β4. Ο παρακάτω πίνακας απεικονίζει παθογόνα πρωτόζωα, τον τρόπο μετάδοσης και την παθογόνο δράση τους / ασθένεια. Να μεταφέρετε τον πίνακα στο τετράδιό σας και να συμπληρώσετε τα κενά. 
Παθογόνα πρωτόζωα Τρόπος μετάδοσης Παθογόνος δράση / ασθένεια Πλασμώδιο    Μύγα τσε-τσε    Προσβάλλει πνεύμονες, ήπαρ, σπλήνα και προκαλεί αποβολές στις εγκύους 
Μονάδες 6 
 
ΑΡΧΗ 3ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ΄ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ 
ΤΕΛΟΣ 3ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ
ΘΕΜΑ Γ 
Η Εικόνα 1 αναπαριστά ένα υδάτινο οικοσύστημα που περιλαμβάνει ένα ποτάμι το οποίο καταλήγει σε λίμνη. Γύρω από το οικοσύστημα αυτό υπάρχουν καλλιεργούμενοι αγροί στους οποίους χρησιμοποιούνται λιπάσματα και μη βιοδιασπώμενα εντομοκτόνα (π.χ. DDT). Επιπλέον, στη λίμνη καταλήγουν τα αστικά λύματα μιας παρακείμενης πόλης χωρίς προηγούμενη επεξεργασία.  Ένα πρωί, οι κάτοικοι της πόλης παρατήρησαν μεγάλο αριθμό νεκρών ψαριών στην επιφάνεια της λίμνης.             
Εικόνα 1 
Γ1.  Ποιο φαινόμενο σχετίζεται με τη μαζική θανάτωση των ψαριών; (μονάδες 2) Περιγράψτε τα στάδια που οδήγησαν στη θανάτωση των ψαριών. (μονάδες 8) Μονάδες 10 
Γ2. Τοξικολογική εξέταση στους ιστούς πουλιών που τρέφονται με τα ψάρια της λίμνης, υπέδειξε συγκέντρωση DDT ίση με 103mg/kg.   Με δεδομένο ότι η τροφική αλυσίδα της λίμνης περιλαμβάνει φυτοπλαγκτόν, ζωοπλαγκτόν, ψάρια και πουλιά, η συγκέντρωση του DDT στους ιστούς των υπόλοιπων οργανισμών της τροφικής αλυσίδας αναμένετε να είναι υψηλότερη, χαμηλότερη ή ίση; (μονάδες 2) Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (μονάδες 7)  Μονάδες 9 
Γ3. Μετά τη μαζική θανάτωση των ψαριών οι αγρότες της περιοχής αποφάσισαν να εφαρμόσουν δύο οικολογικούς τρόπους εμπλουτισμού του εδάφους με άζωτο. Να αναφέρετε τους δύο αυτούς τρόπους (μονάδες 2) και να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (μονάδες 4) Μονάδες 6 
ΑΡΧΗ 4ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ΄ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΤΕΛΟΣ 4ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ
ΘΕΜΑ Δ Δ1. Στο Σχήμα 1 παρουσιάζεται η συγκέντρωση αντισωμάτων στον οργανισμό του Δομήνικου (καμπύλη Α) και της Γαλάτειας (καμπύλη Β). Και στους δύο η ανοσία έναντι του αντιγόνου προκλήθηκε με τεχνητό τρόπο. Ποιος τύπος ανοσίας αντιστοιχεί στην καμπύλη Α και ποιος στην καμπύλη Β; (μονάδες 2) Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (μονάδες 8) Μονάδες 10 Σχήμα 1
Δ2. Μετά από μεγάλο χρονικό διάστημα, ο Δομήνικος και η Γαλάτεια μολύνονται από το ίδιο αντιγόνο του ερωτήματος Δ1. Επιλέξτε ποια από τις δύο ακόλουθες καμπύλες (I και II του Σχήματος 2) αντιστοιχεί στην ανοσολογική απόκριση του καθενός. (μονάδες 2) Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (μονάδες 7) Μονάδες 9 Σχήμα 2
Δ3. Νεαρό άτομο είχε σεξουαλική επαφή χωρίς προφυλάξεις. Μετά από 2 ημέρες μεταβαίνει στο νοσοκομείο για έλεγχο μόλυνσης από τον ιό HIV. Μπορεί η διάγνωση της νόσου να βασιστεί στην ανίχνευση αντισωμάτων έναντι του ιού; (μονάδες 2) Αιτιολογήστε την απάντησή σας. (μονάδες 4) Μονάδες 6

                                                          ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ


Γενικής Παιδείας:
Τα θέματα γενικής παιδείας ήταν σε γενικές γραμμές  βατά σε μαθητές  που είχαν προετοιμαστεί επαρκώς και κάλυπταν ένα μεγάλο εύρος της ύλης.
Πιο συγκεκριμένα, τα 2 πρώτα θέματα κλασσικά. Δεν δυσκόλεψαν τους προετοιμασμένους υποψηφίους.

Τα θέματα Γ και Δ απαιτούσαν κριτικό πνεύμα, εφόσον οι απαντήσεις έπρεπε να προσαρμοστούν στις ιδιαιτερότητες των εκφωνήσεων. Ωστόσο, οι μαθητές που διάβασαν μεθοδικά και κατανόησαν την ύλη, δεν συνάντησαν ιδιαίτερες δυσκολίες.





ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ
Γ ́ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΤΡΙΤΗ 18 ΙΟΥΝΙΟΥ 2019

ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6)

ΘΕΜΑ Α
Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς
προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη
φράση, η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή πρόταση.
Α1. Δύο φυσιολογικά αυτοσωμικά ομόλογα χρωμοσώματα:
α. παρουσιάζουν διαφορετικές αλληλουχίες DNA
β. έχουν το κεντρομερίδιό τους σε διαφορετικές θέσεις
γ. έχουν διαφορετικό μέγεθος
δ. ελέγχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά.

Μονάδες 5

Α2. Ένα φυτό καλαμποκιού ποικιλίας Bt περιέχει γονίδια από:
α. δύο διαφορετικά είδη οργανισμών
β. τρία διαφορετικά είδη οργανισμών
γ. τέσσερα διαφορετικά είδη οργανισμών
δ. ένα είδος οργανισμού.

Μονάδες 5
Α3. Από τις παρακάτω τριάδες νουκλεοτιδίων δεν αποτελεί φυσιολογικά
αντικωδικόνιο το:
α. 5'GUA3'
β. 5'UAC3'
γ. 5'UUA3'
δ. 5'ACU3'.

Μονάδες 5
Α4. Κατά τη σύνθεση μιας πολυπεπτιδικής αλυσίδας το ριβόσωμα μετακινείται
από:
α. το αμινικό άκρο προς το καρβοξυλικό άκρο του mRNA
β. το καρβοξυλικό άκρο προς το αμινικό άκρο του mRNA
γ. το 5' προς το 3' άκρο του mRNA
δ. το 3' προς το 5' άκρο του mRNA.

Μονάδες 5

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ ́ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΤΕΛΟΣ 2ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ

Α5. Εμβολιασμός είναι η προσθήκη:
α. θρεπτικών συστατικών σε μία καλλιέργεια
β. μικρής ποσότητας κυττάρων στο θρεπτικό υλικό
γ. αντιβιοτικών στην καλλιέργεια
δ. άγαρ στο θρεπτικό υλικό.

Μονάδες 5

ΘΕΜΑ Β
Β1. Να αντιστοιχίσετε κάθε πρωτεΐνη της στήλης Ι με την ασθένεια της
στήλης ΙΙ με την οποία σχετίζεται.(Στη στήλη ΙΙ περισσεύει μία επιλογή)

Στήλη Ι Στήλη ΙΙ

1. α1-αντιθρυψίνη α. Ανοσολογική ανεπάρκεια
2. Πρωτεΐνη επιθηλιακών
κυττάρων πνευμόνων

β. Διαβήτης
3. Απαμινάση της αδενοσίνης γ. β-θαλασσαιμία
4. Παράγοντας IX δ. Αλφισμός
5. Ινσουλίνη ε. Αιμορροφιλία Β
6. Μελανίνη στ. Κυστική ίνωση
ζ. Εμφύσημα

Μονάδες 6
Β2. Έχετε στη διάθεσή σας τα τρία μόρια DNA της Εικόνας 1, όλα τα είδη
δεοξυριβονουκλεοτιδίων στην κατάλληλη ποσότητα και DNA πολυμεράση.
Σε ποιο/ποια από τα μόρια της Εικόνας 1 θα γίνει σύνθεση DNA και σε
ποιο/ποια δεν θα γίνει; (μονάδες 3) Να αιτιολογήσετε με συντομία την
απάντησή σας. (μονάδες 3)

Εικόνα 1

Μονάδες 6

ΑΡΧΗ 3ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ ́ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΤΕΛΟΣ 3ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ

Β3. Στην Εικόνα 2 παρουσιάζεται ο καρυότυπος ενός ανθρώπου.

Εικόνα 2
α. Ποιο είναι το φύλο του ατόμου; (μονάδα 1)
β. Να προσδιορίσετε τη χρωμοσωμική ανωμαλία που φέρει το άτομο.
(μονάδα 1)
γ. Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του ατόμου με αυτή τη χρωμοσωμική
ανωμαλία; (μονάδες 2)
δ. Πόσα μόρια DNA απεικονίζονται στην Εικόνα 2; (μονάδες 3)

Μονάδες 7

Β4. Ποιος είναι ο στόχος της γονιδιακής θεραπείας ; (μονάδες 2) Ποιές είναι οι
απαραίτητες προϋποθέσεις για την εφαρμογή της ; (μονάδες 4)

Μονάδες 6

ΘΕΜΑ Γ
Σε ένα είδος εντόμου το σώμα του μπορεί να έχει έναν από τους εξής
χρωματισμούς: κίτρινο χρώμα, άσπρο χρώμα και μαύρο χρώμα. Στο ίδιο έντομο
ένα γονίδιο είναι υπεύθυνο για τη σύνθεση της πρωτεΐνης Α, ενώ το
μεταλλαγμένο αλληλόμορφό του δεν συνθέτει την πρωτεΐνη αυτή.
Διασταυρώνονται θηλυκά άτομα με κίτρινο χρώμα σώματος που παράγουν την
πρωτεΐνη Α, με αρσενικά άτομα με μαύρο χρώμα σώμα τος που παράγουν την
πρωτεΐνη Α και γεννήθηκαν οι εξής απόγονοι:

ΑΡΧΗ 4ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ ́ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΤΕΛΟΣ 4ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ

80 θηλυκά άτομα με κίτρινο χρώμα σώματος που παράγουν την πρωτεΐνη Α
40 θηλυκά άτομα με μαύρο χρώμα σώματος που παράγουν την πρωτεΐνη Α
40 θηλυκά άτομα με άσπρο χρώμα σώματος που παράγουν την πρωτεΐνη Α
40 αρσενικά άτομα με κίτρινο χρώμα σώματος που παράγουν την πρωτεΐνη Α
20 αρσενικά άτομα με μαύρο χρώμα σώματος που παράγουν την πρωτεΐνη Α και
20 αρσενικά άτομα με άσπρο χρώμα σώματος που παράγουν την πρωτεΐνη Α.
Γ1. Να βρείτε τον τρόπο κληρονόμησης των δύο χαρακτήρων (μονάδες 2) και
να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 6). Να γράψετε τους
γονότυπους των γονέων (μονάδες 4).

Μονάδες 12
Δίνεται ότι για τα παραπάνω χαρακτηριστικά ισχύει ο 2ος νόμος του Mendel.
Δεν απαιτείται η διατύπωση των νόμων του Mendel.
Γ2. Ένα άλλο χαρακτηριστικό στο έντομο αυτό είναι το μήκος των κεραιών. Το
αλληλόμορφο που ελέγχει το μεγάλο μήκος κεραιών είναι επικρατές , ενώ
αυτό που ελέγχει το μικρό μήκος είναι υπολειπόμενο. Διαθέτουμε δύο
αμιγείς πληθυσμούς, ο ένας με μεγάλες κεραίες και ο άλλος με μικρές
κεραίες.
Πώς θα διαπιστώσετε αν το γονίδιο είναι αυτοσωμικό ή φυλοσύνδετο,
πραγματοποιώντας την κατάλληλη ή τις κατάλληλες διασταυρώσεις;

Μονάδες 6
Γ3. Προκειμένου να μελετήσουμε το γονίδιο που κωδικοποιεί την πρωτεΐνη Α,
το κλωνοποιούμε σε κατάλληλο πλασμίδιο φορέα (Εικόνα 3) που φέρει την
αλληλουχία του οπερονίου της λακτόζης. Το γονίδιο εισάγεται στο σημείο
που κόβει η περιοριστική ενδονουκλεάση Ε1. Για τον μετασχηματισμό
χρησιμοποιούμε ως βακτήρια ξενιστές στελέχη E.coli στα οποία δεν
λειτουργεί το οπερόνιο της λακτόζης και είναι ευαίσθητα στην αμπικιλίνη.

Εικόνα 3

Μετά τη διαδικασία του μετασχηματισμού, τα βακτήρια μεταφέρονται σε
στερεό θρεπτικό υλικό με γλυκόζη ως πηγή άνθρακα και αντιβιοτικό

ΑΡΧΗ 5ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ ́ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΤΕΛΟΣ 5ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ

αμπικιλίνη (καλλιέργεια Α, Εικόνα 4). Στη συνέχεια μεταφέρουμε δείγματα
από όλες τις αριθμημένες αποικίες σε νέο στερεό θρεπτικό μέσο που
περιέχει λακτόζη και αμπικιλίνη, οπότε αναπτύσσεται η καλλιέργεια Β
(Εικόνα 4).

Εικόνα 4

Να αναφέρετε τα είδη των βακτηρίων που αναπτύσσονται στις δύο
παραπάνω καλλιέργειες Α και Β (μονάδες 3). Να αιτιολογήσετε την
απάντησή σας (μονάδες 4).

Μονάδες 7

ΘΕΜΑ Δ
Μία μετάλλαξη αντικατάστασης βάσης σε ένα γονίδιο που κωδικοποιεί μία
πρωτεΐνη οδηγεί σε ασθένεια που εκδηλώνεται κατά την εφηβεία. Η μετάλλαξη
αυτή τροποποιεί την αλληλουχία του φυσιολογικού γονιδίου με αποτέλεσμα το
μεταλλαγμένο αλληλόμορφο να κόβεται από την περιοριστική ενδονουκλεάση
EcoRI στο σημείο αυτό. Προκειμένου το ζευγάρι που απεικονίζεται στο
γενεαλογικό δέντρο της Εικόνας 5, να διαπιστώσει αν τα παιδιά του θα
εμφανίσουν την ασθένεια στην εφηβεία, αναζήτησε γενετική συμβουλή και τους
προτάθηκε να κάνουν στα παιδιά τους γενετικό έλεγχο.

Εικόνα 5

Στον έλεγχο αυτό λαμβάνεται DNA από δείγμα σάλιου. Τμήματα DNA μήκους
1000 ζευγών βάσεων (ζ.β.) που περιέχουν το σημείο της μετάλλαξης,

ΑΡΧΗ 6ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ ́ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΤΕΛΟΣ 6ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ

πολλαπλασιάζονται επιλεκτικά με αλυσιδωτή αντίδραση πολυμεράσης (PCR).
Στα μόρια DNA που προκύπτουν επιδρούμε με EcoRI. Tα αποτελέσματα που
λαμβάνονται έχουν ως εξής:
Άτομο ΙΙ1 : τμήματα DNA μήκους 600 ζ.β. και τμήματα DNA μήκους 400 ζ.β.
Άτομο ΙΙ2 : μόνο τμήματα DNA μήκους 1000 ζ.β.
Δ1. Να διερευνήσετε τον τύπο κληρονομικότητας της ασθένειας και να
τεκμηριώσετε την απάντησή σας. Να μη ληφθεί υπόψη η περίπτωση
φυλοσύνδετης επικρατούς κληρονομικότητας.

Μονάδες 9
Δ2. Να γράψετε τους γονότυπους των παιδιών της οικογένειας (μονάδες 2) και
να αναφέρετε ποιο/ποια παιδί/παιδιά θα εμφανίσει/εμφανίσουν τα
συμπτώματα της ασθένειας. (μονάδες 2)

Μονάδες 4
Δ3. Αν οι γονείς υποβληθούν στον ίδιο γενετικό έλεγχο, να γράψετε το
αναμενόμενο μήκος των τμημάτων DNA που θα προκύψουν για κάθε γονέα.
Μονάδες 4
Δ4. Δίνεται το τμήμα της αλληλουχίας της κωδικής αλυσίδας του φυσιολογικού
αλληλόμορφου του γονιδίου στο οποίο περιλαμβάνονται το κωδικόνιο
έναρξης της μετάφρασης και το σημείο της μετάλλαξης.
...CGAACGATGCCAGTCTCAATTCACGGA...

α. Να γράψετε την αλληλουχία του αντίστοιχου τμήματος της κωδικής
αλυσίδας του μεταλλαγμένου αλληλόμορφου.

Μονάδες 2
β. Ποια είναι η επίπτωση της μετάλλαξης στη δομή και στη λειτουργικότητα
της παραγόμενης πρωτεΐνης;

Μονάδες 6

                                                  ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Ομάδα Προσανατολισμού:
Τα φετινά θέματα κάλυπταν σημαντικό εύρος της εξεταστέας ύλης, ήταν κλιμακούμενης δυσκολίας και βατά για έναν καλά προετοιμασμένο μαθητή. Η επεξεργασία των απαντήσεων, απαιτούσε ουσιαστική γνώση των βιολογικών εννοιών, φαινομένων και μηχανισμών, κριτικό πνεύμα και συνδυαστική ικανότητα. Δεν στηριζόταν στην στείρα αποστήθιση της ύλης.
Πιο συγκεκριμένα, τα 2 πρώτα θέματα είναι διατυπωμένα με απόλυτη σαφήνεια και βατά. Δεν θα έπρεπε να προβληματίσουν του υποψηφίους.
Το θέμα Γ σε γενικές γραμμές απαιτητικό, χωρίς  όμως να δυσκολέψει ιδιαίτερα τους καλά προετοιμασμένους μαθητές.
Το θέμα Δ προϋποθέτει καλή προετοιμασία ασκήσεων και εφαρμογών, δεδομένου ότι η γνώση της θεωρίας δεν επαρκούσε για να προσεγγιστεί άριστα το θέμα.

Σε γενικές γραμμές, παρόμοια ή και τα ίδια θέματα δουλεύτηκαν κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς, οπότε δεν προβλημάτισαν ιδιαίτερα τους μαθητές μας.

                                                                           Παπαγιαννάκη Ελένη
                                                                     Βιολόγος φροντιστηρίου Θεωρητικό


Παρασκευή, 14 Ιουνίου 2019

ΘΕΜΑΤΑ-ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ 14/6/2019

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ΄ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 14 ΙΟΥΝΙΟΥ 2019 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6)
 ΘΕΜΑ Α Για τις προτάσεις Α1 έως και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή επιλογή. Α1. Ποια από τις παρακάτω ενώσεις δεν αντιδρά με μεταλλικό Na; α. β. γ. δ. Μονάδες 5 Α2. Η χημική αντίδραση N2(g) + O2(g) 2NO(g) είν ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ΄ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΤΕΛΟΣ 2ΗΣ ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ Α5. Από τις ακόλουθες ηλεκτρονιακές δομές για το άτομο του 8O ποιά αντιστοιχεί στη θεμελιώδη κατάσταση; 1s 2s 2p α. β. γ. δ. Μονάδες 5
ΘΕΜΑ Β Β1. Η ασπιρίνη είναι ασθενές οργανικό οξύ το οποίο, όταν βρεθεί στο υδατικό περιβάλλον του γαστρεντερικού σωλήνα, ιοντίζεται. α. Να γραφεί η χημική αντίδραση ιοντισμού της ασπιρίνης. (μονάδα 1) β. Η ασπιρίνη απορροφάται ευκολότερα στη μη ιοντική της μορφή. Να εξηγήσετε πού θα απορροφηθεί περισσότερο: στο στομάχι, όπου το pH=1,5 ή στο λεπτό έντερο, όπου το pH=8; (μονάδες 4) Μονάδες 5
Β2. Φέτος εορτάζονται τα 150 έτη από την επινόηση του Περιοδικού Πίνακα. Η γνώση της ηλεκτρονιακής δομής των στοιχείων που απαρτίζουν τον Περιοδικό Πίνακα βοηθά να αντιληφθούμε και τις ιδιότητές τους όπως τις ενέργειες ιοντισμού τους. α. Γράψτε την εξίσωση του 1ου ιοντισμού του βορίου ( 10 5Β ) και την εξίσωση του 2 ου ιοντισμού του άνθρακα ( 12 6C ). (μονάδες 2) β. Η ενέργεια 1ου ιοντισμού του βορίου είναι 800,6 kJ/mol. Η ενέργεια του 2ου ιοντισμού του άνθρακα είναι 2352,6 kJ/mol. Η μεγάλη αυτή διαφορά μεταξύ των ενεργειών ιοντισμού μπορεί να αποδοθεί: 1. Στην ατομική ακτίνα των ατόμων. 2. Στο φορτίο των πυρήνων. 3. Στον αριθμό των ενδιαμέσων ηλεκτρονίων. Ποιος συνδυασμός των ανωτέρω παραγόντων ερμηνεύει την παρατηρούμενη διαφορά: i. 1 και 2 ii. 2 και 3 iii. 1 και 3 iv. 1 και 2 και 3 (μονάδα 1) Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (μονάδες 3) Μονάδες 6
 Β3. Στην καμπύλη Χ του ακόλουθου γραφήματος παριστάνεται ο όγκος του οξυγόνου (Ο2), ο οποίος εκλύεται κατά τη διάρκεια της καταλυτικής αποσύνθεσης διαλύματος υπεροξειδίου του υδρογόνου 1 Μ σε συνάρτηση με τον χρόνο. Η αντίδραση είναι: 2Η2Ο2(aq) καταλύτης Ο2(g) + 2Η2Ο(ℓ) Να εξηγήσετε με ποια από τις παρακάτω μεταβολές παράγεται η καμπύλη Υ. 1. Προσθήκη Η2Ο. 2. Προσθήκη διαλύματος Η2Ο2 0,1Μ. 3. Χρήση διαφορετικού καταλύτη (καταλύτης ii) 4. Ελάττωση της θερμοκρασίας. Μονάδες 6
Β4. Δίνεται η ισορροπία: PbO(s) + CO(g) Pb(ℓ) + CO2(g) (1) α. Σε ένα δοχείο σταθερού όγκου εισάγονται 1mol PbO(s) και 1mol CO(g). Σε ένα δεύτερο δοχείο ίδιου όγκου εισάγονται 1mol Pb(ℓ) και 1mol CO2(g). Τα δύο δοχεία θερμαίνονται σε κατάλληλη θερμοκρασία θ και αποκαθίσταται η ισορροπία (1). Να συγκριθούν οι ποσότητες του CO(g) στα δύο δοχεία. (μονάδα 1) Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (μονάδες 3) β. Ένα ισότοπο του 8O είναι το 18 8O . Το ισότοπο 18 8O μπορεί να συμβολιστεί ως *O . Στο εργαστήριο είναι εφικτό να γνωρίζουμε αν ένα μόριο φέρει το ισότοπο αυτό. Σε ένα από τα παραπάνω δοχεία (υποερώτημα Β4α), στο οποίο έχει αποκατασταθεί η ισορροπία (1) εισάγεται μικρή ποσότητα Pb*O(s). Μετά την πάροδο κάποιου χρονικού διαστήματος σε ποια/ποιες ουσίες του μείγματος της ισορροπίας θα ανιχνευτεί το ισότοπο *O ; (μονάδα 1) Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (μονάδες 3) Μονάδες 8 καταλύτης i
 ΘEΜΑ Γ Γ1. Οι φερομόνες είναι ουσίες οι οποίες παράγονται από έντομα συνήθως θηλυκού γένους και είναι υπεύθυνες για την αναπαραγωγή τους. Στο παρακάτω διάγραμμα εμφανίζονται αντιδράσεις που δίνει η φερομόνη Α. α. Να προσδιορίσετε τα αντιδραστήρια α, β και τους συντακτικούς τύπους των ενώσεων Δ, Ε, Ζ, Λ, Θ. (μονάδες 7) β. Ποια από τις ενώσεις Β και Θ αντιδρά με το φελίγγειο υγρό; (μονάδα 1) Να γράψετε τη χημική εξίσωση της αντίδρασης. (μονάδες 2) γ. Ποιο αντιδραστήριο πρέπει να χρησιμοποιήσουμε για να λάβουμε την ένωση Α από την ένωση Β; (μονάδα 1) δ. Να γράψετε τη χημική εξίσωση της οξείδωσης της ένωσης Γ με διάλυμα K2Cr2O7 παρουσία H2SO4. (μονάδες 2) Μονάδες 13 Γ2. Το γαλακτικό οξύ (Γ.Ο.) με τον ακόλουθο συντακτικό τύπο απαντά σε πολλά τρόφιμα. Η %w/w περιεκτικότητα σε γαλακτικό οξύ είναι ένας δείκτης ποιότητας των τροφίμων. Από ένα γιαούρτι λαμβάνουμε δείγμα 10 g, τα οποία διαλύονται σε νερό, οπότε σχηματίζεται διάλυμα όγκου 30 ml (διάλυμα Δ1). Στη συνέχεια ογκομετρούμε το Δ1 με πρότυπο διάλυμα NaOH 0,05 Μ. Για το τελικό σημείο απαιτήθηκαν 20 ml προτύπου διαλύματος.  α. Να υπολογίσετε το pH στο τελικό σημείο της ογκομέτρησης (το οποίο θεωρούμε και ως ισοδύναμο σημείο). (μονάδες 2) β. Να υπολογιστεί η %w/w περιεκτικότητα του γιαουρτιού σε γαλακτικό οξύ. (μονάδες 3) Δίνονται: Ar(C) = 12, Ar(H) = 1, Ar(O) = 16. Ka(Γ.Ο.) = 2·10-4 , Kw = 10-14 στους 25oC. Tα δεδομένα του προβλήματος επιτρέπουν τις γνωστές προσεγγίσεις. Μονάδες 5 Γ3. Μείγμα που αποτελείται από τα άλατα νατρίου του γαλακτικού οξέος (δομή Ι) και του οξαλικού οξέος (δομή ΙΙ) αντιδρά πλήρως με 500 ml διαλύματος HCℓ 1 Μ. Τα προϊόντα των αντιδράσεων αποχρωματίζουν πλήρως 300 ml διαλύματος KMnO4 0,4 M παρουσία H2SO4. Να υπολογίσετε τη σύσταση του μείγματος σε mol. Μονάδες 7
 ΘΕΜΑ Δ Μια από τις χημικές ενώσεις που έχουν ιδιαίτερη σημασία για την παγκόσμια οικονομία είναι το νιτρικό οξύ. Η κύρια χρήση του νιτρικού οξέος (το 75 % της παγκόσμιας παραγωγής) χρησιμοποιείται για την παρασκευή NH4NO3, το οποίο είναι συστατικό λιπασμάτων. Η σύγχρονη μέθοδος βιομηχανικής παρασκευής του νιτρικού οξέος στηρίζεται στην μετατροπή της αμμωνίας σε νιτρικό οξύ και περιλαμβάνει τρία στάδια.
Δ1. Το πρώτο στάδιο είναι η καταλυτική οξείδωση της αμμωνίας προς μονοξείδιο του αζώτου (πορεία Ostwald): NH3(g) + O2(g) Pt 900 C NO(g) + H2O(g) Να ισοσταθμίσετε την ανωτέρω αντίδραση. (μονάδα 1) Μια από τις ανεπιθύμητες αντιδράσεις που λαμβάνει χώρα στις ίδιες συνθήκες είναι η ακόλουθη: NH3(g) + Ο2(g) N2(g) + H2O(g) Να ισοσταθμίσετε την αντίδραση αυτή. (μονάδα 1) Να ορίσετε την οξειδωτική και την αναγωγική ουσία στην αντίδραση (2). (μονάδα 1) Μονάδες 3
 Δ2. Λαμβάνεται δείγμα από τα προϊόντα της καταλυτικής αντίδρασης. Ακολούθως, με ψύξη απομακρύνονται οι υδρατμοί. Τελικά διαπιστώνεται ότι το αέριο μείγμα που απομένει αποτελείται αποκλειστικά από NO(g) και Ν2(g). Το τελικό μείγμα διοχετεύεται σε υδατικό διάλυμα KMnO4 (παρουσία H2SO4), όπου αντιδρά μόνο το NO(g), σύμφωνα με την αντίδραση (3): 10NO(g) + 6KMnO4(aq) + 9H2SO4(aq) 10HNO3(aq) + 6MnSO4(aq) + 3K2SO4(aq) + 4H2O(ℓ) (Ι) (ΙΙ) (1) (2) (3)  Αν για τον πλήρη αποχρωματισμό 540 mL διαλύματος KMnO4 1 Μ απαιτήθηκαν 22,4 L μείγματος NO(g) και Ν2(g) σε STP, να υπολογιστεί ο βαθμός μετατροπής της NH3 σε ΝΟ ως κλασματικός αριθμός. Μονάδες 6
Δ3. Το δεύτερο στάδιο της μεθόδου είναι η οξείδωση του ΝΟ προς ΝΟ2 σύμφωνα με την αντίδραση: 2ΝΟ(g) + O2(g) 2ΝΟ2, ΔΗ = -113,6 kJ α. Να εξηγήσετε γιατί το μείγμα των αερίων αντιδρώντων ψύχεται πριν ξεκινήσει η αντίδραση. (μονάδες 2) β. Σε δοχείο όγκου 10 L βρίσκεται σε ισορροπία μείγμα 10 mol ΝΟ, 10 mol O2 και 20 mol ΝΟ2. Να υπολογιστεί η σταθερά ισορροπίας KC της αντίδρασης. (μονάδες 2) γ. Ο όγκος του δοχείου μεταβάλλεται υπό σταθερή θερμοκρασία και μετά την αποκατάσταση της ισορροπίας η ποσότητα του ΝΟ2 έχει αυξηθεί κατά 25%. Να υπολογίσετε τη μεταβολή του όγκου σε L. (μονάδες 3) Μονάδες 7
Δ4. Το τρίτο στάδιο της μεθόδου είναι το ακόλουθο: 3ΝΟ2(g) + Η2Ο(ℓ) 2HNO3(ℓ) + NO(g) Να εξηγήσετε αν η αντίδραση παρασκευής του νιτρικού οξέος (5) ευνοείται σε υψηλή ή χαμηλή πίεση. Μονάδες 2 Δ5. Μετά την αντίδραση του ΝΟ2 με το Η2Ο λαμβάνεται διάλυμα HNO3 10 Μ. Αν διαθέτετε υδατικό διάλυμα ΝΗ3 5 Μ, να υπολογίσετε την αναλογία όγκων με την οποία πρέπει να αναμιχθούν τα δύο διαλύματα ώστε να προκύψει ουδέτερο διάλυμα. Δίνεται ότι: Όλα τα διαλύματα βρίσκονται σε θερμοκρασία θ = 25 οC. Κb(NH3) = 10-5 Kw = 10-14 Tα δεδομένα του προβλήματος επιτρέπουν τις γνωστές προσεγγίσεις. Μονάδες 7

                                                             ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Τα θέματα είναι ιδιαίτερα απαιτητικά, ίσως τα δυσκολότερα της τελευταίας δεκαετίας. Οι μαθητές για να ανταποκριθούν πρέπει να έχουν κατανοήσει σε βάθος και τις λεπτομέρειες της θεωρίας. Ιδιαίτερα πολύπλοκα θέματα τόσο ως προς το επιστημονικό τους τμήμα, όσο και σε ό,τι αφορά στη διαχείριση του χρόνου.

Θέματα-Αξιολόγηση ΑΟΘ 14/6/2019

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ΄ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 4 ΣΕΛΙΔΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ΄ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 14 ΙΟΥΝΙΟΥ 2019 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4)
 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ A A1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση και δίπλα του τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, ή Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη. α. Το χρήμα είναι ένας από τους συντελεστές παραγωγής . β. Η ποσότητα παραγωγής, στην οποία η επιχείρηση μεγιστοποιεί το κέρδος της, προκύπτει, όταν το οριακό κόστος είναι ίσο με την τιμή του προϊόντος. γ. Η εισοδηματική ελαστικότητα όλων των αγαθών είναι θετική . δ. Η επιβολή κατώτατων τιμών σε μια αγορά οδηγεί στη δημιουργία πλεονασμάτων. ε. Το συνολικό κόστος της επιχείρησης είναι ίσο με το σταθερό κόστος, όταν ή παραγωγή της είναι μηδενική. Μονάδες 15 Για τις παρακάτω προτάσεις Α2 και Α3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της κάθε πρότασης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. Α2. Το κόστος ευκαιρίας παραγωγής ενός αγαθού Α σε μονάδες αγαθού Β είναι 0,5. Αυτό σημαίνει ότι για να παραχθεί μία επιπλέον μονάδα του αγαθού Β θυσιάζονται : α. 1 μονάδα του αγαθού Α. β. 2 μονάδες του αγαθού Α. γ. 0,5 μονάδες του αγαθού Α. δ. 1,5 μονάδες του αγαθού Α. Μονάδες 5 Α3. Η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης αυξομειώνεται κατά τη διάρκεια του έτους. Οι ένοικοι μιας πολυκατοικίας αγοράζουν κάθε μήνα της χειμερινής περιόδου, πετρέλαιο θέρμανσης αξίας 1.000 ευρώ. Η ελαστικότητα ζήτησης των ενοίκων της πολυκατοικίας για πετρέλαιο θέρμανσης είναι: α. ΕD = 0. β. ΕD τείνει στο άπειρο. γ. |ΕDτοξ | = 1. δ. |ΕD| > 1. Μονάδες 5
 ΟΜΑΔΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑ Β Να περιγράψετε την περίπτωση κρατικής παρέμβασης στην αγορά ενός αγαθού με την επιβολή ανώτατης τιμής διατίμησης (μονάδες 20) και να σχεδιάσετε το αντίστοιχο διάγραμμα (μονάδες 5). Μονάδες 25
ΟΜΑΔΑ ΤΡΙΤΗ ΘΕΜΑ Γ Γ1. Για ένα αγαθό Χ που έχει γραμμική συνάρτηση ζήτησης QD1, η ζητούμενη ποσότητα στην τιμή Ρ1 αυτής της συνάρτησης είναι 200 μονάδες. Αν το εισόδημα αυξηθεί κατά 20% με εισοδηματική ελαστικότητα ΕΥ = 5 στην τιμή Ρ1 και στη συνέχεια η τιμή αυξηθεί κατά 20% με ελαστικότητα ζήτησης ως προς την τιμή ΕD = -0,5, να υπολογίσετε την τελική ζητούμενη ποσότητα μετά τις δύο αυτές μεταβολές. Μονάδες 8
Γ2. Αν ο τύπος της νέας συνάρτησης ζήτησης QD2 είναι QD2 = 600 – 20 Ρ και η καμπύλη της είναι παράλληλη με την αρχική καμπύλη ζήτησης QD1, να βρεθεί ο τύπος της γραμμικής συνάρτησης QD1. Μονάδες 4
Γ3. Να γίνει διαγραμματική απεικόνιση των παραπάνω μεταβολών. Μονάδες 5
 Γ4. Σύμφωνα με το Νόμο της Ζήτησης, όταν αυξάνεται η τιμή ενός αγαθού, μειώνεται η ζητούμενη ποσότητά του. Να αναφέρετε δύο βασικούς λόγους, που επηρεάζουν τον καταναλωτή ώστε να ενεργεί σύμφωνα με το Νόμο της Ζήτησης. Μονάδες 4
 Γ5. Αν η τιμή αυξηθεί από 5 χρηματικές μονάδες σε 15 χρηματικές μονάδες, να αιτιολογήσετε τη μεταβολή της συνολικής δαπάνης στη συνάρτηση ζήτησης QD2 με τη βοήθεια της ελαστικότητας ζήτησης. Μονάδες 4
ΟΜΑΔΑ ΤΕΤΑΡΤΗ ΘΕΜΑ Δ Δίνεται ο παρακάτω πίνακας παραγωγής και κόστους μιας επιχείρησης που λειτουργεί στη βραχυχρόνια περίοδο. Η επιχείρηση χρησιμοποιεί σταθερούς και μεταβλητούς συντελεστές. Η επιχείρηση χρησιμοποιεί ως μεταβλητούς συντελεστές την εργασία και τις πρώτες ύλες. Η αμοιβή της εργασίας (w) είναι ίση και σταθερή ανά εργάτη και το κόστος των πρώτων υλών σταθερό ανά μονάδα προϊόντος (c = 2 χρηματικές μονάδες). Αριθμός εργατών (L) Συνολικό Προϊόν (Q) Μέσο Προϊόν (AP) Οριακό Προϊόν (MP) Μεταβλητό Κόστος (VC) Μέσο Μεταβλητό Κόστος (ΑVC) Οριακό Κόστος (MC) 20 100 5 − 400 4 − 30 ; ; ; 600 4 4 40 170 4,25 2 740 4,4 7 50 180 3,6 1 860 4,8 12
Δ1. α) Να μεταφέρετε τον πίνακα στο τετράδιό σας και, κάνοντας τους κατάλληλους υπολογισμούς, να αντικαταστήσετε τα ερωτηματικά με τις σωστές αριθμητικές τιμές, λαμβάνοντας υπόψη ότι για L = 30 το Μέσο Προϊόν (AP) είναι μέγιστο (Μονάδες 6). β) Να υπολογίσετε την αμοιβή της εργασίας (w) (Μονάδες 2). Μονάδες 8
 Δ2. Αν η παραγωγή αυξηθεί από 100 σε 175 μονάδες προϊόντος, να υπολογίσετε: α) την αύξηση της δαπάνης για εργασία (Μονάδες 3). β) την αύξηση της δαπάνης για πρώτες ύλες (Μονάδες 3). Μονάδες 6
Δ3. α) Σύμφωνα με τα δεδομένα του παραπάνω πίνακα να δικαιολογήσετε αν ισχύει ο Νόμος της Φθίνουσας Απόδοσης (Μονάδες 2). β) Nα εξηγήσετε γιατί ο Νόμος της Φθίνουσας Απόδοσης ισχύει στη βραχυχρόνια περίοδο για κάθε παραγωγική διαδικασία (Μονάδες 2). Μονάδες 4
Δ4. α) Να κατασκευάσετε τον πίνακα προσφοράς της επιχείρησης καθώς και τον πίνακα αγοραίας προσφοράς, όταν στην αγορά λειτουργούν 200 πανομοιότυπες επιχειρήσεις (Μονάδες 3). β) Αν η αγοραία συνάρτηση ζήτησης είναι QD( Αγοραία) = 60.000 – 2.000 Ρ, να υπολογίσετε την τιμή και την ποσότητα ισορροπίας στην αγορά του προϊόντος (Μονάδες 4). Μονάδες 7

                                                     ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ



Τα θέματα των Αρχών Οικονομικής Θεωρίας που δόθηκαν φέτος κάλυπταν το σύνολο της ύλης, ήταν διαβαθμισμένης δυσκολίας, ωστόσο ήταν σαφώς διατυπωμένα και βατά για έναν καλά προετοιμασμένο μαθητή.
   Το πρώτο θέμα αποτελούνταν από πέντε Σ-Λ και δύο ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής, ενώ το δεύτερο θέμα από μία ερώτηση ανάπτυξης πέμπτου κεφαλαίου. Τα δύο πρώτα θέματα δε θα έπρεπε να προβληματίσουν έναν καλά διαβασμένο μαθητή.
   Το τρίτο θέμα ήταν άσκηση  δευτέρου κεφαλαίου χωρίς ιδιαίτερο βαθμό δυσκολίας με εξαίρεση ίσως το Γ2 ερώτημα που απαιτούσε μαθηματική γνώση παράλληλων ευθειών και ήταν παρόμοιο με περσινό ερώτημα.
   Τέλος, το τέταρτο θέμα ήταν συνδυαστική άσκηση τρίτου-τέταρτου-πέμπτου κεφαλαίου, πιο βατή από προηγούμενα έτη. Εδώ ξανά υπήρχε ένα ερώτημα (Γ3) που απαιτούσε ανάπτυξη θεωρίας, χωρίς ωστόσο να δυσκολεύει τους μαθητές οι οποίοι κατανόησαν το σύνολο της ύλης.

                                                                                                    Φουλίδου Ελένη
                                                                                Οικονομολόγος-Θεωρητικό φροντιστήριο